Przejd┼║ do Liczebniki, Czasowniki, ─ćwiczenia


Lekcja 1

Słownictwo


Liczebniki 0-10

Rzeczowniki 1

Szwedzkie rzeczowniki s─ů podzielone na dwa rodzaje: nijaki i wsp├│lny. W wi─Ökszo┼Ťci przypadk├│w nie ma zasady, kt├│ra pozwoli┼éaby okre┼Ťli─ç czy rzeczownik jest rodzaju nijakiego czy wsp├│lnego. Po prostu musisz uczy─ç si─Ö rzeczownika wraz z rodzajnikiem. Jednak┼╝e jest kilka regu┼é, z pomoc─ů kt├│rych ┼éatwiej je zapami─Ötasz. Jedna z nich m├│wi, ┼╝e wszystkie rzeczowniki okre┼Ťlaj─ůce ludzi i zawody s─ů rodzaju wsp├│lnego.

Rodzaj nijaki u┼╝ywa rodzajnika nieokre┼Ťlonego ett, a rodzaj wsp├│lny en. Zaimek det (to) jest podobnie u┼╝ywany dla rodzaju nijakiego, jak zaimek den (tak┼╝e to) da rodzaju wsp├│lnego.


Niekt├│re rzeczowniki

Tyle na razie, co m├│g┼éby┼Ť zrobi─ç teraz?
M├│g┼éby┼Ť wej┼Ť─ç do sklepu, m├│wi─ůc

God morgon, en penna tack! Hej d├ą

Niewiele, ale b─Ödziesz ┼Ťwietnie zrozumiany! Je┼Ťli chcesz tworzy─ç bardziej skomplikowane zdania, musisz nauczy─ç si─Ö troch─Ö czasownik├│w.


Czasowniki 1(bezokolicznik i czas tera┼║niejszy)

Czasowniki s─ů kluczem do ka┼╝dego j─Özyka. W┼éa┼Ťnie przez powiedzenie ├Ąta ├Ąta b─Ödziesz zrozumiany. (Pomimo tego nie koniecznie b─Ödziesz z tego powodu uwa┼╝any za bardzo inteligentn─ů osob─Ö).

W szwedzkim czasownik ma t─ů sam─ů form─Ö we wszystkich osobach, podczas gdy w polskim u┼╝ywa r├│┼╝nych form dla r├│┼╝nych os├│b. Na przyk┼éad czasownik vara odmienia si─Ö w czasie tera┼║niejszym w nast─Öpuj─ůcy spos├│b:

    Jag
    ├Ąr
    Ja
    jestem
    Du
    ├Ąr
    Ty
    jeste┼Ť
    Han
    ├Ąr
    On
    jest
    Hon
    ├Ąr
    Ona
    jest
    Den
    ├Ąr
    To
    jest
    Det
    ├Ąr
    To
    jest
    Vi
    ├Ąr
    My
    jeste┼Ťmy
    Ni
    ├Ąr
    Wy
    jeste┼Ťcie
    De
    ├Ąr
    Oni
    s─ů


Jak widzisz, to bardzo łatwe. Dlatego musisz uczyć się każdego czasownika jedynie w każdym czasie.

Wi─Ökszo┼Ť─ç szwedzkich czasownik├│w jest regularna, ale najcz─Ö┼Ťciej u┼╝ywane s─ů nieregularne.

Czasowniki regularne, bezokolicznik i czas tera┼║niejszy

Wszystkie wielosylabowe czasowniki w j─Özyku szwedzkim ko┼äcz─ů si─Ö na a w bezokoliczniku. (Pozosta┼ée, te spo┼Ťr├│d jednosylabowych, ko┼äcz─ů si─Ö na r├│┼╝ne samog┼éoski) Istniej─ů dwie koniugacje czasownik├│w regularnych ÔÇô grupa 1, dodaj─ůca w czasie tera┼║niejszym r r do tematu czasownika oraz grupa 2, dodaj─ůca er do tematu czasownika. W szwedzkim istnieje s┼é├│wko att, kt├│re spe┼énia podobn─ů funkcj─Ö do angielskiego to. Czasem stoi ono przed czasownikiem w formie bezosobowej.

Przykład:

    Grupa 1: Czasownik: Tala (m├│wi─ç) Grupa 2: Czasownik: K├Âpa (kupowa─ç)
    Temat czasownika: Tala- Temat czasownika: K├Âp-
    Czas tera┼║niejszy:
    Talar
    Czas tera┼║niejszy:
    K├Âper
    Grupa 1: Czasownik: ├älska (kocha─ç) Grupa 2: Czasownik: Hj├Ąlpa (pomaga─ç)
    Temat czasownika: ├älska- Temat czasownika: Hj├Ąlp-
    Czas tera┼║niejszy: ├älskar Czas tera┼║niejszy: Hj├Ąlper


Jak ju┼╝ powiedzia┼éem, czasowniki odmieniaj─ů si─Ö w ten sam spos├│b przez wszystkie osoby.

Prawie wszystkie nieregularne czasowniki tworz─ů formy czasu tera┼║niejszego tak jak grupa 2.

Przykład:

    skriva (pisa─ç)
    skriv- + er =
    skriver
    han skriver =
    On pisze

  • Czasownik vara (by─ç) i ha (mie─ç) s─ů nieregularne i maj─ů formy ├Ąr and har w czasie tera┼║niejszym..
    (Jag ├Ąr = Jestem, Jag har = Mam)
  • Jednosylabowe czasowniki s─ů prawie zawsze nieregularne i ich czas tera┼║niejszy tworzy si─Ö przez dodanie r.

Przykład:

    se (widzie─ç)
    se + r = ser
    hon ser
    = ona widzi



Wymowa

  • Teraz powr├│─çmy jeszcze raz do wymowy! Dwusylabowe czasowniki zawsze maj─ů akcent grawisowy w bezokoliczniku. Czasowniki trzy- lub wi─Öcej sylabowe cz─Östo maj─ů akcent akutowy na przedostatni─ů sylab─Ö.
  • W czasie tera┼║niejszym grupa 1 czasownik├│w z dwoma sylabami ma akcent grawisowy, a wszystkie pozosta┼ée dwusylabowe maj─ů akcent akutowy na pierwsz─ů sylab─Ö. Prawie wszystkie czasowniki o wi─Öcej ni┼╝ dwu sylabach wymawia si─Ö z akcentem akutowym na przedostatni─ů sylab─Ö.

Przykład:

    Tala (1) = [*ta:la], Talar = [*ta:lar]

    K├Âpa (2) = [*k├Â:pa], K├Âper = ['k├Â:per]

    Skriva (i) = [*skri:va], Skriver = ['skri:ver]

    Diskutera (1) = [disku:'te:ra], Diskuterar = [disku:'te:rar] (diskutera = dyskutowa─ç)



Niekt├│re czasowniki:

Teraz znasz troch─Ö czasownik├│w i rzeczownik├│w, wi─Öc mo┼╝esz tworzy─ç bardziej skomplikowane zdania takie jak:

    Jag heter Bj├Ârn Engdahl = Nazywam si─Ö Bj├Ârn Engdahl
    Han k├Âper en boll = On kupuje pi┼ék─Ö

─ćwiczenia - przet┼éumacz nast─Öpuj─ůce zdania na j─Özyk szwedzki

    Ch┼éopiec kupuje kartk─Ö pocztow─ů
    Oni pomagaj─ů kobiecie
    Kochasz m─Ö┼╝czyzn─Ö
    Ona studiuje szwedzki (=svenska)
    Kupujemy znaczek pocztowy
    Widzicie to

    Kliknij tu, by zobaczy─ç odpowiedzi


Powr├│t do spisu tre┼Ťci, lub Na g├│r─Ö strony , lub Przejd┼║ do lekcji 2


Any opinions, comments, corrections are welcome to this address:

Last updated the 27th of March

Copyright Björn Engdahl 2008